به گزارش دنیای نفت و قیر، در هفتههای اخیر، آشفتگیهای ایجادشده در مسیرهای مهم دریایی موجب شکلگیری وضعیتهای غیرقابل پیشبینی در انتقال کالاهای مرتبط با انرژی، از جمله قیر، شده و بر شبکه تجارت جهانی و همچنین چندین مرکز تأمین در منطقه خاورمیانه تأثیر گذاشته است. این اختلالها موجب افزایش نوسان در تحویل به مناطق وابسته به واردات شده و خریداران خارجی را وادار کرده تا با حساسیت بیشتری بر اعتبار زمانبندی تحویل نظارت کنند. شرکتهای تولیدکننده قیر اکنون با این ضرورت حیاتی روبهرو هستند که اعتماد مشتریان خود را که به تدارکات ثابت و قابل برنامهریزی وابستهاند حفظ کنند. صنعت وارد مرحلهای شده که در آن اتکا به دادههای معتبر، ارائه اطلاعات قابلراستیآزمایی و ارتباط شفاف، عنصر اصلی در حفظ تقاضای بینالمللی برای محمولههای قیر است.
قراردادهای عرضه قیر که پیشتر عمدتاً بر پایه قیمت و شناخت دیرینه خریدار از عرضهکننده ارزیابی میشدند، اکنون بر اساس مجموعه گستردهتری از معیارها سنجیده میشوند. بیثباتی در زمانبندی حرکت کشتیها، تغییر مسیرهای دریایی و طولانی شدن فرایند حمل، میزان نگرانی مشتریانی را که برای رعایت زمانبندی پروژههای خود نیازمند دریافت بهموقع محموله هستند افزایش داده است. اولویتهای تجاری بسیاری از واحدهای خرید بهجای اتکا به مقایسه قیمت، به سمت اطمینان از این موضوع تغییر کرده که برنامهریزی تأمین آنها دستخوش تأخیرهای طولانی در حمل نشود. این تغییر در انتظارات، فضای عملیاتی صادرکنندگان را دستخوش تحول کرده و آنان را به سمت استفاده از الگوهای ارتباطی منظمتر و ارائه مستندات قابل پیگیری در مراحل مختلف انجام تعهدات سوق داده است.
فوریترین نیاز تولیدکنندگان قیر، کاهش خلأهای اطلاعاتی است که معمولاً در زمان بیثباتی لجستیک بهوجود میآید. ارسال گزارشهای هفتگی به یکی از ابزارهای ارتباطی ضروری تبدیل شده است. این گزارشها معمولاً شامل زمانبندی بهروزشده حمل، ثبت روند بارگیری، شاخصهای ازدحام اسکلهها و جدیدترین برآوردهای اعلامشده توسط نمایندگان حملونقل است. چنین اطلاعاتی به مشتریان امکان میدهد احتمال پایبندی به برنامه ساختوساز خود را ارزیابی کنند. در مناطقی که بازههای اقلیمی و فصلی بر زمان اجرای پروژههای عمرانی اثر مستقیم دارند، دریافت پیشبینی دقیق تحویل اهمیت ویژهای دارد. استقرار چرخه ارتباطی هفتگی نشاندهنده انضباط عملیاتی عرضهکننده است و میزان ابهاماتی که میتواند موجب انتقال تقاضا به منابع دیگر شود را کاهش میدهد.
در کنار این گزارشها، بسیاری از شرکتها ارائه گواهیهای کنترل کیفیت پیش از بارگیری را آغاز کردهاند تا شفافیت در روند تولید و نگهداری را به نمایش بگذارند. خریداران قیر بیش از گذشته درخواست دادههای قابل تأیید را پیش از بارگیری مطرح میکنند تا اطمینان یابند وزن، درجه نفوذ، نقطه نرمی و شاخصهای گرانروی با مشخصات قرارداد مطابقت دارد. وجود گواهی کنترل کیفیت پیش از بارگیری که توسط یک نهاد بازرسی مستقل تأیید شده باشد، حتی در شرایطی که زمان تحویل همچنان متغیر است، موجب افزایش اعتماد میشود. این سند به خریداران اجازه میدهد روند تأییدات داخلی، تنظیمات بیمهای یا آمادهسازی اسناد گمرکی را همزمان با انتظار برای حمل فیزیکی آغاز کنند.
تغییر شیوه حمل یکی دیگر از راهبردهای کلیدی برای حفظ مشتریان در شرایط فعلی محدودیتهای حملونقل جهانی است. در مواقعی که استفاده از برخی مسیرهای دریایی با ناپایداری همراه میشود، شرکتهایی که گزینههای حمل جایگزین را پیشنهاد میکنند، معمولاً میزان حفظ مشتری بیشتری دارند. این شیوهها شامل انتخاب بندرهای جایگزین برای بارگیری، تأمین واحدهای حمل زمینی یا ارائه امکان ذخیرهسازی برای بهتعویق انداختن بارگیری بدون آسیبدیدگی محصول است. حمل زمینی چه توسط کامیون و چه از طریق شبکه ریلی برای مشتریانی که توان دریافت محموله از مسیرهای زمینی را دارند اهمیت بیشتری پیدا کرده است. توانایی تخصیص چنین گزینههایی در بازه زمانی کوتاه، نشانه انعطاف عملیاتی شرکت است که اکنون به یکی از عوامل محوری در تمدید قراردادها تبدیل شده است.
نوسانهای مربوط به هزینه حمل باعث شده تعدادی از تولیدکنندگان قیر، قراردادهایی با بندهای مرتبط با ریسک طراحی کنند. این قراردادها اجازه میدهند هزینههای حمل، بازههای تحویل یا شرایط پرداخت بر اساس متغیرهایی مانند بهای سوخت دریایی، میزان ازدحام یا برنامه قطعی حرکت کشتی تغییر کند. چنین بندهایی تضمین میکنند ادامه تأمین، حتی با تغییر شرایط بیرونی، برای هر دو طرف امکانپذیر باشد. مشتریان خارجی به این نوع شیوههای قراردادی تمایل دارند، زیرا اجازه میدهد تنظیمات مالی انجام شود بدون آنکه روند دریافت حجم موردنیاز مختل شود. شرکتهایی که از این قراردادها بهره میبرند معمولاً ثبات بیشتری در روابط خود با مشتریان مشاهده میکنند.
یک نکته کلیدی در محیط فعلی این است که اعتماد قراردادی از طریق ارتباط منظم تقویت میشود. شرکتهایی که تماس مستقیم با خریداران را در تمام مراحل حمل حفظ میکنند و اسناد زمانبندی و نتایج بازرسی را بهصورت مستمر ارائه میدهند، احتمال بروز اختلافهای مربوط به تحویل را کاهش میدهند. این همترازی بین شفافیت عرضهکننده و انتظار مشتری اکنون به یکی از عوامل تعیینکننده در روابط بلندمدت تبدیل شده است. بازار قیر که به گردش قابل پیشبینی محمولههای فیزیکی وابسته است، در دورهای که اطمینان دریایی تحت تأثیر عوامل بیرونی قرار دارد به این الگوهای ارتباطی وابستگی بیشتری پیدا کرده است.
نقش قابلیت فنی در طول زنجیره تأمین نیز پررنگتر شده است. خریدارانی که به ترتیب زمانی دقیق پروژههای عمرانی وابستهاند، نسبت به ثبات ویژگیهای قیر حساسیت زیادی دارند، بنابراین کنترل کیفیت به یک الزام غیرقابل مذاکره تبدیل شده است. عرضهکنندگانی که بر بررسیهای کیفی تأکید میکنند و نتایج آزمایشگاهی را پیش از ارسال ارائه میدهند، حتی پیش از تکمیل حمل، به افزایش سطح اعتماد کمک میکنند. این موضوع همچنین روند تهیه اسناد مقرراتی از سوی مشتری را آسان میکند؛ چراکه بسیاری از کشورها نیاز دارند دادههای فنی قبل از ثبت محموله در سامانه گمرکی ارسال شود. به همین دلیل، شرکتهایی که گزارشدهی خود را استانداردسازی کردهاند جایگاه مستحکمتری در حفظ شبکه مشتریان دارند.
دفاتر خرید منطقهای نیز در حال ثبت الگوی عملکرد عرضهکنندگان در طول آشفتگیهای اخیر هستند. شرکتهایی که گزارشهای ساختارمند، برنامه مشخص برای ارائه اسناد و ارتباط دقیق ارائه میدهند، در فهرست اولویت مناقصات آینده قرار میگیرند. صنعت شاهد تغییر تدریجی در روش ارزیابی تأمینکنندگان است و اکنون شاخص اعتمادپذیری در بسیاری از سیستمهای خرید لحاظ میشود. این شاخص، دقت گزارشدهی، زمان رسیدگی به شکایت و میزان پایبندی به برنامه اعلامشده برای بارگیری را ارزیابی میکند. عرضهکنندگانی که امتیاز بالاتری کسب کنند، بدون اتکا به رقابت قیمتی، جایگاه خود را تقویت خواهند کرد.
زیرساخت ذخیرهسازی نیز به یکی از عوامل مؤثر در حفظ مشتریان تبدیل شده است. شرکتهایی که مخازن کافی در اختیار دارند یا آن را اجاره کردهاند، میتوانند محموله را در همان کیفیت اولیه نگهداری کنند تا زمان آزادشدن کشتی یا دریافت مجوز حمل زمینی فرا برسد. این روش از افت کیفیت محصول در انتظارهای طولانی جلوگیری میکند. مشتریان به این توانایی اهمیت میدهند، زیرا احتمال دریافت محمولهای با کیفیت خارج از استاندارد به حداقل میرسد. ظرفیت نگهداری که پیشتر بهعنوان یک امکان جانبی تلقی میشد، اکنون بهعنوان ابزاری برای افزایش تابآوری در دوران اختلال حمل مطرح شده است.
تحول دیجیتال نیز به مدیریت انتظارات مشتریان کمک کرده است. برخی صادرکنندگان سامانههایی راهاندازی کردهاند که وضعیت حرکت محموله، برآورد زمان رسیدن و امکان بررسی اسناد را در اختیار مشتری قرار میدهد. هرچند این سامانهها هنوز در کل صنعت یکپارچه نشدهاند، اما موجب افزایش سرعت پاسخگویی و کاهش نیاز به گزارشهای دستی میشوند. مشتری نیز با داشتن دسترسی مستقیم به دادهها میتواند برنامهریزی داخلی خود را با دقت بیشتری انجام دهد. شرکتهایی که چنین ابزارهایی را توسعه میدهند در محیط عملیاتی جدید جایگاه بهتری خواهند داشت.
خریداران خارجی همچنان بر میزان پاسخگویی شرکتها نظارت دارند. عرضهکنندگانی که رویکرد ارتباطی پیشگیرانه اتخاذ میکنند، کنترل کیفیت پیش از ارسال را انجام میدهند، گزینههای حمل جایگزین ارائه میدهند و از قراردادهای انعطافپذیر استفاده میکنند، توان بیشتری در حفظ روابط تجاری در دوره آشفتگیهای فعلی حمل دارند. صنعت قیر که به تحویل منظم متکی است، اکنون بیش از گذشته نیازمند پایبندی به اصول ارتباطی دقیق و شاخصهای فنی قابل تأیید است. این تغییرات پایه اعتماد نهادی را تقویت کرده و موجب میشود مشتریان در دورههایی که شبکه حملونقل با محدودیت روبهروست همچنان به عرضهکنندگان فعلی خود متکی بمانند.
